Baruch Spinoza


บารุช สปิโนซ่า  (Baruch Spinoza)
ผู้เขียน Ethics

สปิโนซ่า เกิดเมื่อวันที่ 24 พฤศจิกายน 1632 ในกรุงอัมสเตอร์ดัม, สาธารณรัฐดัตช์ ชื่อเมื่อแรกเกิดของเขาชื่อ Bento de Espinosa
  เดิมที่บรรพบุรุษของเขาเป็นชาวยิว (Sephardic Jew) ที่อาศัยอยู่ในโปตุเกส แต่ว่าต้องย้ายมาอยู่ในอัมสเตอร์ดัมในปี 1953 เมื่อในรุ่นปู่ของเขามีการบังคับให้ชาวยิวในโปตุเกสต้องเปลี่ยนมานับถือคริสต์แคโธริก ปู่จึงได้พาพ่อของสปิโนซ่าออกจากโปตุเกส มาอยู่ในฝรั่งเศส ก่อนที่จะถูกขับไล่อีกครั้งช่วงปี 1915 จึงได้ย้ายมาอาศัยอยู่ในอัมสเตอร์ดัม
พ่อของสปิโนซ่าชื่อมิกูเอล (Miguel de Espinoza) เป็นพ่อค้า และแม่ชื่อฮันน่า (Hanna Debora) เธอเป็นภรรยาคนที่สองของมิกูเอล  สปิโนซ่า มีพี่ชายคนหนึ่งชื่อไอแซ็ค (Isaac) และน้องชายชื่อเกเบรียล (Gabriel)
เขาถูกเลี้ยงดูตามธรรมเนียมของยิว เขาเริ่มเรียนหนังสือที่โรงเรียนศาสนาทัลมุด ทอราห์(Talmud Torah schoool) โดยครอบครัวหวังจะให้เขาเป็นนักศาสนา
1638 แม่ของสปิโนซ่าเสียชีวิตตอนที่เขามีอายุ 6 ปี
1649 ตอนเขาอายุ 17  ปี ไอแซคพี่ชายก็เสียชีวิต ทำให้เขาเลิกเรียนด้านศาสนากลางคันเพื่อที่จะมาดูแลธุรกิจนำเข้าผลไม้ของครอบครัว;
1653 เขาได้เรียนภาษาลาตินในโรงเรียนของฟรานซิสคัส เอนเดน (Franciscus van den Enden) ซึ่งเป็นนักคิดอิสระ และถูกจัดให้เป็นผู้ที่ไม่เชื่อในพระเจ้า เอนเดนได้แนะนำให้เขาได้อ่านผลงานปรัชญาสมัยใหม่ ย่างผลงานของเดสคารเตส (Descartes) 
1654 พ่อของเขาเสียชีวิต ตอนที่เขาอายุ 21 ปี , หลังจากพ่อเสียชีวิตไปแล้ว สปิโนซ่า จึงใช้ชื่อภาษาลาตินว่า Benedictus de Spinoza  และเริ่มทำงานสอนหนังสือที่โรงเรียนของฟรานซิสคัส เอนเดน 
1656 ที่ประชุมของทัลมุด-ทอราห์ในอัมสเตอร์ดัม ออกคำสั่งเชเรม (cherem) คำสั่งห้ามทางศาสนา ให้แบนสปิโนซ่าจากกิจกรรมของชาวยิว เพราะว่าเขามีความเชื่อที่ต่อต้านความเชื่อทางศาสนาของยิว
1660 เขาได้เป็นสมาชิกของกลุ่มโคลิเกียน (Collegians)  ลัทธิซึ่งเป็นอริกับกลุ่มเรมอนสแตรนต์ (Remonstrants) ที่เคร่งศาสนา ซึ่งระหว่างที่เป็นสมาชิกของโคลเลเกี้ยนนี้เองที่สปิโนซ่าได้เริ่มเขียน The Ethics 
สปิโนซ่ายังถูกขับไล่ออกจากอัมสเตอร์ดัม ทำให้เขาย้ายมาอยู่ในหมู่บ้านรินสบูร์ก (Rijnsburg) ใกล้กับไลเดน (Leiden) ซึ่งเขาใช้ช่วงเวลานี้เขียน the Short Treatise on God, Man and His Well-Being และ Treatise on the Emendation of the Intellect
1663 เขาย้ายมาอยู่ที่วูร์บูกร์ (Voorburg) ใกล้กับกรุงเฮก (The Hague)  และได้รู้จักกับคริสเตียน ฮอยเจ้นส์ (Christiaan Huygens) นักฟิสิกส์และคณิตศาสตร์แถวหน้าในเวลานั้น  ซึ่งฮอยเจ้นส์ได้ปรึกษากับสปิโนซ่าในการสร้างกล้องโทรทัศน์ขนาดใหญ่ ซึ่งสปิโนซ่าได้ช่วยหาวิธีการในการสร้างเลนส์ ที่ต้องให้มีความคมชัดสูง ซึ่งระหว่างที่เขาพัฒนาเครื่องมือในการสร้างเลนส์นี้เขาได้รับเงินสนับสนุนจากเพื่อนฝูงของเขา แต่ก็ไม่มีข้อมูลที่แน่ชัดเกี่ยวกับการผลิตเลนส์แบบที่สปิโนซ่าสร้างขึ้นหลงเหลืออยู่ เพียงแต่ช่วงเวลาที่เขาใช้ในหาวิธีสร้างเลนส์นี้อาจจะเป็นสาเหตุให้เขาเสียชีวิตในเวลาต่อมา
สปิโนซ่าพิมพ์ Theological Political Treatise ระหว่างอยู่ที่วูร์บูกร์ โดยใช้นามแฝง เพราะหนังสือของเขาสนับสนุนให้มีการใช้รัฐธรรมนูญและแยกศาสนาจากการปกครอง หนังสือของสปิโนซ่าได้รับการสนับสนุนจากนักการเมืองคนสำคัญของเนเธอร์แลนด์อย่าง แจน เดอ วิตต์ (Jan de Witt) ซึ่งต้องการให้มีการลดอำนาจราชวงศ์ออเรนจ์ลง
1664 ตีพิมพ์หนังสือชื่อ Fundamentals of the philosophy of Descartes ซึ่งเป็นหนังสือเล่มเดียวในชีวิตของเขาที่ใช้ชื่อจริงเขียน 
1670 ย้ายมาอยู่ในกรุงเฮก (ซึ่งบ้านของเขาปัจจุบันถูกเรียกในภาษาลาตินว่า Domus Spinozana) โดยได้รับเงินบำนาญช่วยเหลือจำนวนเล็กน้อยจากแจน เดอ วิตต์
1675 เขาเขียน The Ethics เสร็จ แต่ว่าไม่กล้านำออกมาตีพิมพ์ เพราะ แจน เดอ วิตต์ ที่เคยสนับสนุนเขา ถูกฆ่าตายโดยฝ่ายที่สนับสนุนกษัตริย์ ทำให้เขาเกิดความกลัว  สปิโนซ่าจึงเพียงแต่เผยแพร่งานเขียนในหมู่เพื่อนที่รู้จักกันกลุ่มเล็กๆ ได้อ่านเท่านั้น
1677 21 กุมภาพันธ์, เสียชีวิต ในกรุงเฮก ขณะอายุเพีย 44 ปี คาดว่าสาเหตุการเสียชีวิตจะมาจากเกี่ยวกับปอดเนื่องจากการสูดฝุ่นฝงเข้าไป (Silicosis)

ก่อนที่จะเสียชีวิตเขากำลังเขียนหนังสือชื่อ Political Treatise ซึ่งไม่นานหลังจากเขาเสียชีวิต เพื่อนของเขาได้นำออกมาตีพิมพ์ 




Popular posts from this blog

B. F. Skinner

Anna Pavlova

Alexander Friedmann